Perşembe , Ağustos 13 2020
Anasayfa / Kültürel Miras / Köyler / Seddülbahir Köyü

Seddülbahir Köyü

Yayına Hazırlayan: Onur KUŞKU

            Gelibolu Yarımadası’nın Güney ucunda yer alan Seddülbahir Köyü, Eceabat İlçesine 33 km. uzaklıktadır. Eceabat-Seddülbahir arasındaki yolun 10 km. kısmı virajlı olmakla birlikte sunduğu doğa manzarası yolculuğu keyifli hale getirmektedir. 2019 yılına ait kayıtlara bakıldığında köy nüfusu 264 kişidir. Köy halkı geçimini tarım, hayvancılık ve balıkçılığın yanı sıra Çanakkale Savaşları’nın da etkisiyle dört mevsim ziyarete gelen yerli ve yabancı turistlerin varlığından sağlamaktadır. Özellikle el işi ürünler ile köy sınırları içinde yetiştirilen mevsimlik tarım ürünleri ve hayvansal gıdaların köyün gelirinde önemli yeri bulunmaktadır.

            Seddülbahir Köyü’nün sınırları önemli kültürel birikime ev sahipliği yapmaktadır. Tarihsel süreç içerisinde bölgenin devamlılık arz eden şekilde yerleşim yeri olarak kullanıldığı bilinmektedir. Özellikle Çanakkale Boğazı’nın girişinde olması bakımından stratejik özelliği bu duruma etki etmiş ve MÖ. 7. İle MÖ 2. Bin yıl sonlarına kadar kesintisiz bölge halkının ikametgâh yeri olarak kullanılmıştır. Bu bakımdan Neolitik, Kalkolitik (orta ve geç), Bronz (Erken), Helenistik Çağlar ile Roma, Bizans (Doğu Roma) ve devamında Osmanlı İmparatorluklarının etki alanları içerisinde bulunmuştur.

            Kültürel miras açısından arkeolojik sit alanına dahil Karaağaç Tepe Höyüğü, köy sınırları içinde dikkat çekmektedir. Seddülbahir köy merkezinin 3 km. kuzeyinde ve Kirte deresinin batısı ile Morto Koyu’ndan 1 km. içeride yer alan höyük; 100m. çapında, 8m. yüksekliğindedir. 1882 yılında Heinrich Schliemann, höyükte kaçak kazı gerçekleştirmiş ve daha sonra Çanakkale Savaşları esnasında İtilaf Devletleri kuvvetlerine bağlı olarak gelip bölgenin kültürel mirasını da elde etmeye çalışan Fransız arkeoloji ekibinin talanına uğramıştır. Cumhuriyet döneminde de değerli materyal bulma ümitleriyle kaçak kazılar devam etmiş ve günümüzdeki harap durumuna getirilmiştir.

            Köy merkezi Seddülbahir Kalesi ile iç içedir. Seddülbahir Kalesi, bölgenin ve başkent İstanbul’un korunması için yaptırılan Kilitbahir ve Çimenlik (Kale-i Sultaniye) kalelerine destek olması amacıyla IV. Mehmet’in annesi Valide Hatice Turhan Sultan tarafından 1659 yılında Mimar Mustafa Ağa’ya yaptırılmıştır. Moloz taşlardan yapılan kalenin beş kulesi bulunmaktadır. Kale, 1885 yılında II. Abdülhamid tarafından güçlendirilmiştir. Çanakkale Savaşları sırasında adından sıkça söz edilen kalenin İtilaf Devletleri’nin saldırıları esnasında cephaneliği infilak etmiştir. Büyük hasara uğrayan kale Cumhuriyet döneminde Kültür Bakanlığı’nın girişimiyle kısmi restorasyona uğramıştır. Günümüzde restorasyonu Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı tarafından devam ettirilmektedir.

            Köy sınırları içinde kültürel miras açısından değeri yüksek başka bir yapı da deniz feneridir. Mehmetçik Feneri Burnu mevkiinde yer alan fenerin yapımı 1856 yılında tamamlanmıştır. Seddülbahir Köyü’nün 2km. batısındadır. Sultan I. Abdülmecid tarafından Fransız ustalara yaptırılmıştır. 25 m. yüksekliktedir. Günümüzde elektronik sistemlerle işlevini devam ettiren deniz fenerinin yakın tarihe dek işlevini sağlamasına yönelik mesai harcayan personele ait bir de ek binası bulunmaktadır. Günümüzde bulunduğu yer itibariyle denizcilere rehber olmaya devam etmektedir.

            Seddülbahir Köyü Çanakkale Savaşları’na ev sahipliği yapmış; savaşlar esnasında ve sonrasında birçok yapıyı da korumuştur. Ertuğrul Tabyası da bunlardan biridir. Boğaz girişinde ve Gelibolu Yarımadası’nın güney ucuna inşa edilen tabya II. Abdülhamid tarafından Asaf Paşa’ya yaptırılmıştır. Seddülbahir Kalesi ile birlikte boğaz güvenliğini sağlamak için tarihsel süreçte görev yapan tabya, günümüzde ziyarete açıktır.

            Seddülbahir Köyü’nde ve çevresinde Çanakkale Savaşları’na ait anıtlar, şehitlikler ve önemli alanlar ziyarete açıktır. Seddülbahir-Alçıtepe sınırındaki Skew Bridge Mezarlığı, İlk Şehitler Anıtı ve Seddülbahir Cephane Şehitliği, Harapkale ve Doughty-Wylie Mezarı, Ertuğrul Koyu ve Yahya Çavuş Şehitliği, V Sahili Mezarlığı (İngiliz), Gözcü Baba Tepesi, İngiliz Helles Anıtı, Ay Tepe, Lancashire Landing Mezarlığı ve İkiz Koyu gelecek kuşakların yaşanan mücadeleyi öğrenmesi ve hissetmesi açısından önemlidir.

Ayrıca Kontrol Et

Çanakkale Kayserili Ahmet Paşa (Tatarlar) Külliyesi

Yayına Hazırlayan: Onur KUŞKU             Çanakkale il merkezi Barbaros Mahallesi’nde Aziziye Caddesi üzerinde bulunmaktadır. Yerel …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir